Brak komfortu cieplnego, wyższe koszty ogrzewania czy uszkodzenie elementów instalacji. To tylko niektóre skutki bagatelizowanego problemu powietrza w instalacji c.o. Ograniczony przepływ, hałas i korozja mogą świadczyć o tym, iż zwykły automatyczny odpowietrznik nie wystarcza. Dowiedz się na czym polega przetestowana laboratoryjnie skuteczność separatora powietrza AAS AFRISO w usuwaniu gazów z instalacji.
Powietrze w instalacji jest problemem często bagatelizowanym zarówno przez instalatorów, jak użytkowników końcowych. Najczęściej dopiero przypadki skrajnego zapowietrzenia, skutkujące awarią ogrzewania, uświadamiają użytkownikom szkodliwe konsekwencje obecności gazów w układach c.o. Miejscowe odgazowywanie instalacji za pomocą tradycyjnych odpowietrzników nie zawsze wystarczy.
Skąd bierze się powietrze w instalacji?
Powietrze w instalacji występuje w 3 postaciach, jako: powietrze wolne, pęcherzyki powietrza oraz w formie rozpuszczonej w czynniku grzewczym.
Powietrze wolne to po prostu duże skupisko pęcherzyków powietrza, które łącząc się ze sobą, tworzą „bąbel” znacznych rozmiarów. Obecność gazów w takiej formie jest najczęściej skutkiem nieodpowiedniego odpowietrzenia instalacji podczas pierwszego napełniania układu. Powietrze w postaci pojedynczych pęcherzyków oraz niewidoczne, w postaci rozpuszczonej „trafia” do instalacji na wiele sposobów. Oto kilka najczęstszych przykładów:
• powietrze naturalnie rozpuszczone w wodzie, którą napełniono instalację,
• przenikanie gazów do wnętrza układu przez ścianki rurociągów, które nie mają tzw. bariery antydyfuzyjnej,
• zasysanie powietrza przez odpowietrzniki przy zbyt niskim ciśnieniu roboczym instalacji,
• napowietrzanie wody przez otwarte naczynie wzbiorcze.
Niebezpieczne skutki zapowietrzenia instalacji
Obecność powietrza w instalacji często bywa bagatelizowana, tymczasem w licznych przypadkach niesie za sobą szereg poważnych konsekwencji, uniemożliwiając prawidłowe jej funkcjonowanie.
Wskazujemy najczęstsze z nich.
Ograniczony lub zablokowany przepływ
Wolne powietrze, obecne w kolektorach głównych lub pojedynczej pętli ogrzewania podłogowego, może zmniejszyć lub całkowicie zablokować przepływ medium w instalacji. W skrajnej sytuacji taki „korek powietrzny”, zajmujący cały przekrój rurociągu, uniemożliwi transport ciepła/chłodu do odbiorników, co bezpośrednio prowadzi do stanu awaryjnego instalacji. Z kolei zmniejszony przepływ na danym obiegu to brak zrównoważenia hydraulicznego i wyższa oporowość całego układu, co bezpośrednio wpływa na wyższe koszty eksploatacyjne (wyższy bieg pompy).
Obniżona efektywność
Każdy rodzaj powietrza w medium przyczynia się do ograniczenia powierzchni wymiany ciepła w odbiornikach. Popularnym przykładem jest zapowietrzony grzejnik, którego często duża powierzchnia, w skutek obecności powietrza, jest zimna. Skutkiem jest zmniejszona efektywność instalacji i problemy z osiągnięciem komfortu termicznego.
Hałas
Bardziej trywialnym, ale odczuwalnym dla użytkowników, skutkiem obecności powietrza w instalacji c.o. jest hałas. Przetłaczane pęcherzyki powietrza przez rurociągi czy zawory grzejnikowe generują, słyszalne miej lub bardziej, stuki lub bulgotania. Głośna praca instalacji uprzykrza codzienne życie domowników, a towarzyszące zjawisko kawitacji działa niszcząco na wirniki pomp obiegowych, skracając jednocześnie ich żywotność.
Korozja
Obecność powietrza, bez względu na jego postać, powoduje proces utleniania elementów stalowych instalacji. Zjawisko to, nazywane potocznie korozją, tworzy osady czyli popularną rdzę. Zanieczyszczenie rdzą zaworów termostatycznych czy zblokowanie wirników pomp obiegowych powoduje, że przestają one realizować swoje zdania. Procesy korozyjne działają niszcząco na elementy układów grzewczych, doprowadzając w skrajnych przypadkach do ich rozszczelnienia, a tym samym awarii instalacji, której z uwagi na niszczące działanie wody mogą towarzyszyć niemałe zniszczenia budynku.
Zwykły odpowietrznik nie wystarczy
Co ciekawe, opisane problematyczne konsekwencje obecności powietrza w układzie wielokrotnie dotyczą instalacji wyposażonych w odpowietrzniki automatyczne. Dzieje się tak, ponieważ odpowietrznik automatyczny pozwala usuwać jedynie powietrze wolne oraz niektóre pęcherzyki powietrza, które zdążą ujść z kolektora w stronę pionu instalacyjnego. Tymczasem „bąbelki” porywane przez cyrkulujący czynnik oraz powietrze rozpuszczone są cały czas obecne w układzie.
Z tego względu potrzebne jest urządzenie, które wychwyci każdy rodzaj powietrza, szczególnie to naturalnie rozpuszczone w wodzie. Rozwiązaniem są nowe separatory AAS marki AFRISO (kliknij).
Zasada działania separatora powietrza
Separator AAS zbudowany jest z 2 części: dolnej mosiężnej wypełnionej wkładem siateczkowym oraz górnej poliamidowej z pływakiem. Jak to działa? Czynnik, przepływając przez separator AAS, trafia na kartridż wypełniony wkładem przypominającym minisiateczki. Powoduje to zaburzenie przepływu i powstawanie ruchu wirowego czynnika. Taki stan rzeczy początkuje wytrącanie się minipęcherzyków, które zaczynają oblepiać siatki.
Całe zjawisko jest spotęgowane obniżeniem prędkości przepływu czynnika przez odpowiednio dużą komorę separatora. Pęcherzyki zaczynają się łączyć ze sobą aż do momentu osiągnięcia takiego rozmiaru, który powoduje ich oderwanie i przemieszczenie się do górnej części separatora. Dzięki wyhamowanemu przepływowi pęcherzyki wędrują ku górze zamiast wracać do instalacji. W części pływakowej odpowiednia ilość wytrąconego powietrza pozwala obniżyć pływak w dół, umożliwiając jednocześnie ujście wychwyconego gazu poza urządzenie na zewnątrz.
Taka praca urządzenia pozwala skutecznie usuwać każdy rodzaj powietrza. Dzięki centralnemu procesowi separacji i usuwania gazów na zewnątrz, separatory AAS (kliknij) na bieżąco wychwytują zarówno powietrze pierwotnie „dostarczone” z czynnikiem podczas rozruchu, jak i te przenikające do instalacji podczas późniejszej eksploatacji. Finalnie tak „pilnowane” układy są wolne od powietrza, co pozwala osiągnąć oczekiwany poziom efektywności ich pracy.
Cicha praca, ograniczone procesy korozyjne czy wysoka sprawność układu – to tylko niektóre korzyści płynące z zastosowania separatorów powietrza AAS marki AFRISO. Wychwytując skutecznie każdy rodzaj powietrza z instalacji, separatory AAS poprawiają efektywność pracy układu i zabezpieczają armaturę przed niszczącym działaniem korozji, a tym samym przed awarią instalacji.
W katalogu AFRISO dostępne są 3 modele urządzeń: AAS 260, AAS 280 oraz AAS 281. Szczegółowe informacje dotyczące m.in. możliwości wydajnościowych i wytycznych montażowych dostępne są na stronie producenta (kliknij).
Skuteczność potwierdzona testami
Skuteczność działania separatorów AAS została potwierdzona w laboratorium badawczym AFRISO. Dedykowane stanowisko testowe pozwoliło sprawdzić efektywność działania separatorów AAS.
Badanie polegało na wprowadzeniu porcji powietrza do układu i uruchomieniu pompy obiegowej. W pierwszej kolejności przepływ wody był realizowany przez by-pass z odpowietrznikiem z wyłączeniem separatora AAS. Po częściowym spadku ciśnienia i odprowadzeniu części powietrza przez odpowietrznik PrimoVent (słyszalne charakterystyczne „syknięcia”) – stan ciśnieniowy nie ulegał zmianie, a krążące początkowo pęcherzyki powietrza przestały być widoczne przez przeźroczyste orurowanie stanowiska. W kolejnym kroku zamknięto by-pass, przekierowując przepływ przez separator AAS (kliknij). Pomimo braku widocznego zapowietrzenia układu – urządzenie przez dłuższą chwilę wciąż odprowadzało gazy z instalacji, czego dowodem był spadek ciśnienia w układzie oraz bąble uchodzące z podłączonego do separatora wężyka, który zanurzono w otwartym cylindrze wypełnionym wodą.