Badania instalacji kamerami termowizyjnymi

Pola zastosowań, usługi i ich ceny

Dziś kamera termowizyjna powinny być prawie standardowym wyposażeniem każdego instalatora. „Prawie”, bo m.in. ze względu na cenę, nie każdy fachowiec może sobie na nią pozwolić. A szkoda, bo naprawdę warto o niej pomysleć, chociażby ze względu na fakt, że wielu instalatorów kilka lub nawet kilkanaście razy do roku jest pytanych o możliwość nieinwazyjnego wykrycia wycieku czy miejsc nadmiernych strat ciepła. W budownictwie mieszkaniowym przydaje się więc nie tylko do lokalizacji niewłaściwie wykonanego ocieplenia budynku, mostków termicznych, czy zawilgocenia ścian i ich wad konstrukcyjnych, ale też w kotłowniach, węzłach ciepłowniczych, instalacjach grzewczych, ciepłej wody czy chłodniczych.

Krótko o termowizji

Badania termowizyjne wykorzystują zjawisko promieniowania cieplnego. Wszystkie obiekty w naszym otoczeniu emitują promieniowanie cieplne (fale elektromagnetyczne), które zależy m.in. od temperatury tych ciał. Badanie termowizyjne polega na zdalnym pomiarze temperatury na powierzchni badanych powierzchni (urządzeń, przedmiotów, przegród…). Kamera termowizyjna najprościej mówiąc, mierzy niewidzialne dla ludzkiego oka promieniowanie podczerwone i przekształca je w obraz widzialny, czyli termogram.
Termowizja to badanie nieinwazyjne, całkowicie bezpieczne dla ludzi i badanych przedmiotów.

Badania termowizyjne w budownictwie, w tym instalacjach 

Badania termowizyjna całych obiektów pod kątem strat ciepła najczęściej wykonuje się podczas sezonu grzewczego, a więc od października do marca. Dla obiektów budowlanych musi być zachowana odpowiednia różnica temperatury pomiędzy otoczeniem zewnętrznym a wnętrzem budynku i taka minimalna różnica temperatury to 10°C, ale w praktyce zaleca się, żeby różnica temperatury powietrza w budynku i powietrza zewnętrznego w chwili pomiaru, była nie mniejsza niż 15°C. Samo badanie powinno być przeprowadzane o określonych porach dnia, z zapewnieniem w miarę stałych warunków (bez zbyt dużych zmian temperatury, bez wiatru).

W instalacjach z kolei przebieg badania i jego skuteczność są zależne od rodzaju samej instalacji i rodzaju awarii. Skuteczność np. lokalizacji wycieków zależy mi.in od temperatury czynnika, intensywności wycieku, głębokości, na której znajduje się wyciek, a także rodzaju przegrody z wyciekiem. Najdokładniejsze, najbardziej precyzyjne wskazania miejsca wycieku są wtedy, gdy  wyciek jest dość intensywny, a czynnik ma wyraźnie inną temperaturę od temperatury otoczenia jak przykładowo: przewody grzewcze, czy chłodnicze. Zlokalizowanie wycieku kamerą termowizyjną oznacza mniejsze koszty naprawy usterki.

Kiedy warto pomysleć o badaniu instalacji kamerą termowizyjną?

Awarie , czyli losowe przypadki…..
Na badanie kamerą termowizyjną właściciele domów lub zarządcy obiektów najczęściej decydują się, gdy powstają różnego rodzaju awarie np. zachodzi potrzeba detekcji wycieków wody z instalacji grzewczej, czy wod-kan, a więc np. wyraźnie jest wyciek w instalacji, a na konstrukcji budynku nie widać jeszcze miejsca wycieku lub wilgoć występuje np. na całym suficie i trudno prezyzyjnie określić miejsce pęknięcia.

Brak dokumentacji przebiegu instalacji
Badania termowizyjne instalacji c.o. i wodnych umożliwiają określenie przebiegu tych przewodów w przegrodach budowlanych. Tak więc przeprowadzane są m.in. w starych obiektach bez dokumentacji lub w domach bez projektu instalacji, w domach po przebudowie, remoncie…

Zakup mieszkania czy domu
Przed nabyciem mieszkania lub domu od developera, spółdzielni mieszkaniowej czy na rynku wtórnym wykonanie badania termowizyjnego pozwala określić wady budowlane i instalacyjne będące przyczyną wysokiego zużycia ciepła.

Dokumentacja dla sądu, ubezpieczyciela
Wyciek z instalacji np. w nowo zakupionym mieszkaniu oznacza konkretne szkody materialne i konieczność remontu. Badanie termowizyjne jest wtedy pomocne w przygotowaniu dokumentacji skutków wycieków np. w celu uzyskania odszkodowania od firmy ubezpieczeniowej lub w negocjacjach z developerem.

Przykładowe zastosowanie termowizji w instalacjach:
– detekcja wycieków,
– lokalizacja nieciągłości izolacji na instalacjach oraz zatorów,
– lokalizacja (inwentaryzacja) zakrytych instalacji,
– badanie awarii ogrzewania podłogowego lub ściennego (powstałego w wyniku przecieku lub zatoru),
– sprawdzanie prawidłowości działania grzejników,
– ocena instalacji wentylacji, klimatyzacji (np. sprawdzanie prawidłowości działania kratek wentylacyjnych),
– okresowe przeglądy techniczne,
– ocena systemów kominowych,
– analiza pracy i stanu kolektorów słonecznych,
– badanie kotłowni lub węzłów cieplnych pod kątem strat ciepła,
– lokalizacją przecieków cieczy z rurociągów technologicznych i wiele innych.

Rynek termowizji

Bardzo ważnymi  dla badania termowizyjnego jest zarówno doświadczenie specjalisty przeprowadzającego badanie jak też jakość użytej kamery termowizyjnej, a w szczególności takie parametry, jak rozdzielczość i czułość termiczna detektora podczerwieni.
Czułość termiczna dostępnych na rynku kamer wynosi ok. 0,1 K, a często jest dużo lepsza, rozdzielczość zaś detektora to np. 60×120 pikseli lub 320×240 pikseli.
Ceny najtańszych kamer spadaja nawet poniżej 2000 zł, ale taka naprawdę solidna kamera termowizyjna „na lata”, służąca specjalistom na różnych polach zastosowań oferowana przez firmy Testo czy Flir kosztuje już kilka tysięcy złotych, w pełni zaś profesjonalne – kilkanaście tysięcy złotych, ceny tych najwyższych serii są porównywalne z ceną… średniej klasy samochodu. Dla potrzeb jednak termowizji w instalacjach wystarczy średniej klasy
Cena usług badania kamerą termowizyjną, a także wypożyczenia kamer są zależne oczywiście od danej firmy, regionu, zakresu badania itp.  Koszt lokalizacji pojedynczego wycieku w mieszkaniu lub domu jest bardzo zróżnicowany, orientacyjnie można przyjąć, że jest to nie mniej niż 200 zł (przeciętnie 300-600 zł) lub w rozliczeniu czasowym średnio 130-200 zł/h. Koszt usługi czasami obejmuje określony pakiet termografów (liczbę), inny doliczają je osobno. Raport w wersji drukowanej najczęściej jest płatny dodatkowo (2-3 zł/stronę).
Najtańszą kamerę termowizyjną można wypożyczyć już średnio od 120-160 zł za dobę, przeciętnie jednak dobra kamera to rząd 200-350 zł/dobę, przy czym im dłuższy okres wypożyczenia, tym taniej. Jeśli myślimy o świadczeniu takich usług, warto pomysleć o specjalnym kursie przygotowującym do prawidłowo przeprowadzania badań oraz uczącym opracowywania raportów zgodnie z obowiązującymi normami i przepisami prawnymi.

Przykładowe kamery termowizyjne 

testo 872 – kamera termowizyjna

Wysoka jakość obrazu termowizyjnego:
● rozdzielczość detektora 320 x 240 pikseli, SuperResolution – 640×480 pikseli
● precyzyjny pomiar: czułość termiczna 0,06°C
● bezprzewodowy transfer danych pomiarowych z amperomierza cęgowego testo 770-3 oraz miernika wilgotności testo 605i
● innowacyjne funkcje: testo ScaleAssist i testo ε-Assist dla porównywalnych i bezbłędnych obrazów termowizyjnych
więcej

Kamera termowizyjna testo 865 łączy wszystkie najważniejsze cechy wymagane do wysokiej jakości pomiaru termowizyjnego – dokładność, wytrzymałość, szybkość i niezawodność. Testo 865 zapewnia wysokiej jakości obraz termowizyjny i może pracować nawet w trudnych warunkach otoczenia. A wszystko to w niskiej cenie.

Wysoka jakość obrazu termowizyjnego:
● rozdzielczość detektora 160 x 120 pikseli, SuperResolution – 320×240 pikseli
● wizualizacje różnic temperatury od 0,12°C
● automatyczne wykrywanie ColdSpot/ HotSpot
● szeroki wybór akcesoriów w zestawie: walizka, profesjonalne oprogramowanie, kabel USB, akumulator litowo-jonowy.

Kamery termowizyjne Flir serii Ex przeznaczone są do inspekcji urządzeń elektrycznych, hydraulicznych i jako wsparcie dla audytów energetycznych (rozdzielczość detektora E4 80×60, E5 120×90, E6 160×120, E8 320×250 pikseli).

Instalnews - bezpłatny biuletyn e-czasopisma InstalReporter 4/2017 6/2016 2/2016